Η προσπάθεια της Τουρκίας να κατασκευάσει το πρώτο της εγχώριο μαχητικό αεροσκάφος εξακολουθεί να εξαρτάται από αμερικανικούς κινητήρες, καταδεικνύοντας τον τρόπο με τον οποίο μια βασική αμυντική τεχνολογία μπορεί να παρεμποδίσει τις προσπάθειες της χώρας να καταστεί εξαγωγική δύναμη για μια νέα γενιά όπλων.
Ο υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν δήλωσε ότι οι κυρώσεις του Κογκρέσου των ΗΠΑ που συνδέονται με την αγορά ενός ρωσικού συστήματος αεροπορικής άμυνας από την Άγκυρα το 2017 έχουν παγώσει τις άδειες εξαγωγής και τις παραδόσεις κινητήρων GE Aerospace F110-GE-129 για το πρόγραμμα μαχητικών αεροσκαφών πέμπτης γενιάς Kaan.
Η Τουρκία αναμένει μια αποψύξη των σχέσεων μετά τη συνάντηση των προέδρων Ντόναλντ Τραμπ και Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στο Λευκό Οίκο την περασμένη εβδομάδα. Αν και ο Τραμπ είχε δηλώσει ότι ήταν ανοιχτός στο ενδεχόμενο να επιτρέψει στην Τουρκία να αγοράσει F-35, δεν έχει επιτευχθεί καμία συμφωνία.
Η Τουρκία έχει δηλώσει ότι είναι διατεθειμένη να συμβιβαστεί σχετικά με τους ρωσικούς πυραύλους S-400, αν και αντιτίθεται στην εγκατάλειψη του εξοπλισμού, σύμφωνα με αξιωματούχους που είναι εξοικειωμένοι με το θέμα. Η Τουρκία θα μπορούσε να συμφωνήσει σε έναν τεχνικό, κοινό στρατιωτικό μηχανισμό για την εποπτεία των πυραύλων, ανέφεραν, σύμφωνα με το Bloomberg.
Οι προσπάθειες της χώρας να αναπτύξει δικούς της στρατιωτικούς στροβιλοκινητήρες υψηλής απόδοσης έχουν σημειώσει σταδιακή πρόοδο, με τον TF35000 της Tusas Engine Industries να αντιμετωπίζει εμπόδια στην κατασκευή του θαλάμου καύσης, της τουρμπίνας, του ακροφυσίου, του μετακαυστήρα και της εξάτμισης του κινητήρα, ανέφεραν οι πηγές, ζητώντας να μην κατονομαστεθούν λόγω της ευαισθησίας του θέματος.
"Το ζήτημα του CAATSA είναι στην πραγματικότητα ένα σημαντικό πρόβλημα για εμάς", δήλωσε ο Χακάν Φιντάν σε συνέντευξη Τύπου στη Νέα Υόρκη το Σάββατο, αναφερόμενος στις κυρώσεις που επιβάλλει ο νόμος Countering America’s Adversaries Through Sanctions Act. "Οι κινητήρες του Kaan βρίσκονται σε αναμονή στο Κογκρέσο, η αδειοδότησή τους έχει ανασταλεί. Πρέπει να εγκριθούν για την παράδοση των κινητήρων, ώστε να ξεκινήσει η παραγωγή του Kaan", συμπλήρωσε.
Ο Χαλούκ Γκόργκουν, επικεφαλής του οργανισμού προμηθειών άμυνας της προεδρίας, δήλωσε ότι το Kaan παραμένει σε καλό δρόμο και ότι το TF35000 θα παράγει μεγαλύτερη ώθηση από το F110, το οποίο τροφοδοτεί τα αεροσκάφη F-16 της Lockheed Martin Corp. και F-15E Strike Eagle της Boeing Co, μεταξύ άλλων.
Ο Gorgun σημείωσε ότι η χώρα του υπέγραψε επίσης συμφωνία για την πώληση 48 μαχητικών Kaan στην Ινδονησία με μη αμερικανικούς "εγχώριους κινητήρες". Η Τουρκία έλαβε την έγκριση του Κογκρέσου των ΗΠΑ για την απόκτηση των λιγότερο ισχυρών κινητήρων F404 της GE για το νέο εκπαιδευτικό αεροσκάφος Hurjet, δήλωσε ο Fahrettin Ozturk, αναπληρωτής επικεφαλής της Turkish Aerospace Industries.
Η μετάβαση σε εναλλακτικό κινητήρα τώρα θα μπορούσε να περιπλέξει το πρόγραμμα Kaan, ανέφεραν οι πηγές. Η Τουρκία είτε θα προμηθευτεί τον F110 από τις ΗΠΑ είτε θα χρησιμοποιήσει τον TF35000 όταν θα είναι έτοιμος, ανέφεραν. Η Τουρκία έχει προμηθευτεί περισσότερους από δώδεκα F110 από τις ΗΠΑ για χρήση σε πρωτότυπα, αλλά η μαζική παραγωγή, που αρχικά είχε προγραμματιστεί για το 2028, εξαρτάται από την εισαγωγή δεκάδων ακόμη, ανέφεραν οι πηγές.
Αν και η Τουρκία έχει συναρμολογήσει στο παρελθόν κινητήρες και εξαρτήματα υψηλής απόδοσης, η έλλειψη βιομηχανικής εμπειρίας στην ανάπτυξη κάθε στοιχείου ενός τόσο πολύπλοκου συστήματος από μόνη της έχει επιβραδύνει το TF35000, ανέφεραν οι πηγές. Η Τουρκία ελπίζει να ξεκινήσει τις δοκιμές του TF35000 ήδη από το επόμενο έτος και ελπίζει να το ενσωματώσει στο Kaan έως το 2032, αν όλα πάνε καλά, ανέφεραν οι πηγές.
Για τον Ερντογάν, η οικοδόμηση μιας ισχυρής αμυντικής βιομηχανίας υποστηρίζει την επιθετική εξωτερική πολιτική του από την Αφρική έως τη Μέση Ανατολή. Οι εξαγωγές όπλων της Τουρκίας υπερδιπλασιάστηκαν το 2020-24 σε σύγκριση με το 2015-19, σύμφωνα με το Διεθνές Ινστιτούτο Ερευνών για την Ειρήνη της Στοκχόλμης, ακόμη και όταν οι εισαγωγές μειώθηκαν κατά ένα τρίτο.
Ο Selcuk Bayraktar, γαμπρός του Ερντογάν και ανώτερο στέλεχος της Baykar, της κορυφαίας εταιρείας κατασκευής drones της Τουρκίας, έχει αναγνωριστεί ως ο άνθρωπος που μετέτρεψε τη χώρα σε κορυφαίο προμηθευτή drones. Τουρκικές εταιρείες όπως η Turkish Aerospace Industries εξάγουν επίσης το επιθετικό ελικόπτερο T129, καθώς και οχήματα ξηράς και συστήματα θαλάσσης.
Ωστόσο, η Τουρκία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει την κλασική πρόκληση του "ολοκληρωτή συστημάτων": μεγάλο μέρος της παραγωγής της βασίζεται στη διεθνή συνεργασία, ενώ η κατασκευή ενός σύνθετου οπλικού συστήματος από το μηδέν παραμένει δύσκολη. Για παράδειγμα, η χώρα έχει χρησιμοποιήσει κινητήρες από τη Νότια Κορέα για τις πρώτες παρτίδες του άρματος Altay, ενώ παράλληλα αναπτύσσει έναν εγχώριο κινητήρα.
Η επίλυση της διαμάχης σχετικά με τον CAATSA και το S-400 θα μπορούσε να οδηγήσει σε έντονη αύξηση της αμυντικής συνεργασίας. Η Ουάσιγκτον έχει δείξει ενδιαφέρον για μια αμερικανική βάση παραγωγής για την Baykar, δήλωσε ο Φιντάν.
Η Άγκυρα βασίζεται στις εξαγωγές για να χρηματοδοτήσει την έρευνα και την ανάπτυξη σε διάφορα έργα, από αεροπλανοφόρα έως υπερηχητικούς πυραύλους. Ο Ερντογάν δήλωσε ότι η Τουρκία πούλησε όπλα αξίας άνω των 7 δισ. δολαρίων πέρυσι και ότι θα μπορούσε να φτάσει τα 20 δισ. δολάρια "μέσα σε λίγα χρόνια".
Η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία έχει ενισχύσει τη ζήτηση για τουρκικά drones, διευρύνοντας την επιρροή της Άγκυρας. Η τουρκική εταιρεία Repkon προμηθεύει εκρηκτικά στις ΗΠΑ για να αυξήσει την παραγωγή των πυρομαχικών 155 mm που απαιτούνται στην Ουκρανία και ανταποκρίνονται στα πρότυπα του ΝΑΤΟ. Η Baykar έχει δημιουργήσει μια κοινοπραξία drones με την ιταλική Leonardo για να κατακτήσει την ευρωπαϊκή αγορά. Οι στρατιωτικές δαπάνες της Τουρκίας αυξήθηκαν κατά 12% σε 25 δισ. δολάρια πέρυσι, σύμφωνα με έκθεση του SIPRI.
"Η λεπτή γραμμή μεταξύ του να είσαι στο τραπέζι και του να είσαι στο μενού είναι οι δυνατότητες αεροπορικής άμυνας και επίθεσης", δήλωσε ο Ερντογάν τον περασμένο μήνα. "Διαθέτουμε τα συστήματά μας στους φίλους και τους συμμάχους μας και αυξάνουμε την διπλωματική μας αποτελεσματικότητα", τόνισε.
