Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζ. Ντι. Βανς κατηγόρησε τη Δανία ότι έχει αφήσει τη Γροιλανδία ευάλωτη απέναντι στον υποτιθέμενο κίνδυνο εισβολής από την Κίνα και τη Ρωσία, και ζήτησε από τους πολίτες της να "κλείσουν μια συμφωνία" με τις ΗΠΑ.
Μιλώντας κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στο νησί της Αρκτικής, ο Βανς προσπάθησε να υποτιμήσει τις πρόσφατες απειλές του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ για βίαιη κατάληψη του νησιού.
Αντίθετα, προέτρεψε τους Γροιλανδούς να διακόψουν αυτοβούλως τους δεσμούς τους με τη Δανία, η οποία κατέχει το νησί για περισσότερα από 300 χρόνια, υποστηρίζοντας ότι δεν είχε επενδύσει αρκετά στην προστασία του.
Η συντριπτική πλειοψηφία των Γροιλανδών αντιτίθεται στην ιδέα της προσάρτησης της Γροιλανδίας από τις ΗΠΑ, έδειξε δημοσκόπηση που διεξήχθη τον Ιανουάριο. Ο πρωθυπουργός της Γροιλανδίας είπε ότι η επίσκεψη Βανς δείχνει "έλλειψη σεβασμού".
Ο βασιλιάς της Δανίας Φρειδερίκος απέρριψε επίσης το σχέδιο των ΗΠΑ.
"Ζούμε σε μια αλλοιωμένη πραγματικότητα", έγραψε ο μονάρχης στα social media την Παρασκευή. "Δεν πρέπει να υπάρχει καμία αμφιβολία ότι η αγάπη μου για τη Γροιλανδία και η σύνδεσή μου με τον λαό της Γροιλανδίας παραμένουν ακέραιες".
Η επίσκεψη του Αμερικανού αντιπροέδρου στη Γροιλανδία χτες είχε αρχικά χαρακτηριστεί ως περιοδεία "πολιτισμικού χαρακτήρα" από τη σύζυγο του Βανς, Ούσα. Η δεύτερη κυρία των ΗΠΑ κατά την παραμονή της στη Γροιλανδία παρακολούθησε έναν αγώνα σκύλων με έλκηθρα. Ωστόσο για τις αρχές της Γροιλανδίας η επίσκεψη απαίτησε μεγάλη κινητοποίηση καθώς υπήρχαν ισχυρές ανησυχίες για την ασφάλεια επειδή οι Γροιλανδοί είχαν προγραμματίσει πολλές διαμαρτυρίες.
Αντίθετα, ο Βανς και η σύζυγός του βρέθηκαν στη Γροιλανδία για ελάχιστες ώρες, κατά τις οποίες επισκέφθηκαν τη Διαστημική Βάση Pituffik, μια εγκατάσταση πυραυλικής άμυνας στο απομακρυσμένο βόρειο τμήμα του νησιού, περίπου 930 μίλια (1.500 χιλιόμετρα) από την πρωτεύουσα.
Ο Βανς χρησιμοποίησε την ευκαιρία για να βάλει στο στόχαστρο τη Δανία, ισχυριζόμενος ότι οφείλει "να κρατήσει ασφαλή τον λαό της Γροιλανδίας από πολλές πολύ επιθετικές εισβολές από τη Ρωσία, την Κίνα και άλλα έθνη", χωρίς να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες.
Ο Αμερικανός αντιπρόεδρος υποστήριξε ότι οι χώρες αυτές ανδιαφέρονται για διαδρομές και ορυκτά στην περιοχή, καθώς το νησί των 57.000 κατοίκων πιστεύεται ότι διαθέτει τεράστια ανεκμετάλλευτα αποθέματα σπάνιων γαιών και πετρελαίου.
Στις παρατηρήσεις του, ο Βανς προσπάθησε να καθησυχάσει τον λαό της Γροιλανδίας ότι οι ΗΠΑ δεν θα χρησιμοποιήσουν στρατιωτική βία για να πάρουν το νησί από τη Δανία, προέτρεψε όμως τους Γροιλανδούς να ταχθούν υπέρ της "αυτοδιάθεσής" τους και να διακόψουν τους δεσμούς με τη Δανία, η οποία ελέγχει την περιοχή από το 1721.
"Πιστεύουμε ότι θα μπορέσουμε να συνάψουμε μια συμφωνία, όπως ο Ντόναλντ Τραμπ, για να διασφαλίσουμε την ασφάλεια αυτής της περιοχής", είπε ο Βανς.
Βανς: Η Δανία "δεν έχει κάνει καλή δουλειά" για τη Γροιλανδία
"Ελπίζουμε ότι θα επιλέξουν να συνεργαστούν με τις Ηνωμένες Πολιτείες, γιατί είμαστε το μόνο έθνος στη Γη που θα σεβαστεί την κυριαρχία τους και την ασφάλειά τους", είπε, προσθέτοντας: "Η ασφάλειά τους είναι σε μεγάλο βαθμό η ασφάλειά μας".
Ο αντιπρόεδρος είπε ότι οι ΗΠΑ δεν έχουν άμεσα σχέδια να επεκτείνουν τη στρατιωτική τους παρουσία στο έδαφος αλλά θα επενδύσουν στη Γροιλανδία περισσότερους πόρους, συμπεριλαμβανομένων πλοίων του πολεμικού ναυτικού και στρατιωτικών παγοθραυστικών.
"Το μήνυμά μας στη Δανία είναι πολύ απλό", είπε ο Βανς.
"Δεν έχετε κάνει καλή δουλειά για τον λαό της Γροιλανδίας. Έχετε υποεπενδύσει στον λαό και έχετε υποεπενδύσει στην ασφάλεια αυτής της απίστευτης, όμορφης ξηράς."
Τον Βανς συνόδευσαν στη Γροιλανδία ο σύμβουλος εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ Μάικ Βαλτς και ο υπουργός Ενέργειας Κρις Ράιτ.
Παράλληλα στον Λευκό Οίκο, ο Πρόεδρος Τραμπ επέμεινε ότι οι ΗΠΑ χρειάζονται τη Γροιλανδία για να εγγυηθεί την "ειρήνη σε ολόκληρο τον κόσμο" και ότι οι πλωτές οδοί της έχουν "κινεζικά και ρωσικά πλοία παντού".
"Χρειαζόμαστε τη Γροιλανδία, αυτό είναι πολύ σημαντικό, για τη διεθνή ασφάλεια", είπε.
"Πρέπει να έχουμε τη Γροιλανδία. Δεν είναι θέμα: "Πιστεύετε ότι μπορούμε χωρίς αυτήν;" Δεν μπορούμε", είπε ο Τραμπ.
Mε πληροφορίες από BBC
Διαβάστε ακόμη:
