Το πρόγραμμα απελάσεων σε τρίτες χώρες που εφαρμόζουν οι ΗΠΑ εκθέτει τους απελαθέντες σε "αυξημένο κίνδυνο παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων", ιδίως σε βασανιστήρια και διώξεις, προειδοποίησαν σήμερα εμπειρογνώμονες του ΟΗΕ.
Το πρόγραμμα αυτό πυροδοτεί "σωρεία παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, αυξάνει τον κίνδυνο βασανιστηρίων και κακομεταχείρισης καθώς και εξαναγκαστικής εξαφάνισης" των ανθρώπων αυτών, εκτιμούν οι 20 εμπειρογνώμονες σε κοινή ανακοίνωσή τους.
Σύμφωνα με μια διεθνή έρευνα στην οποία συμμετείχαν 72 δημοσιογράφοι από 23 μέσα ενημέρωσης σε 15 χώρες, η οποία δόθηκε στη δημοσιότητα την περασμένη εβδομάδα από την κοινοπραξία Forbidden Stories, η αμερικανική κυβέρνηση απέλασε περισσότερους από 25.000 ανθρώπους σε τρίτες χώρες, εφαρμόζοντας κρυφές συμφωνίες που σύναψε με 35 χώρες, οι οποίες δέχτηκαν να παραλάβουν πρόσωπα τα οποία δεν είχαν καμία σχέση με αυτές. Οι ειδικοί του ΟΗΕ λένε ότι ο μηχανισμός αυτός "στοχεύει τους αιτούντες άσυλο και τους μετανάστες σε διάφορα στάδια της διαδικασίας" εξέτασης των αιτήσεών τους στο πλαίσιο ρυθμίσεων που "ξεφεύγουν σε μεγάλο βαθμό από τον δημοκρατικό έλεγχο και την ανεξάρτητη παρακολούθηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων".
Οι συμφωνίες αυτές "άνοιξαν τον δρόμο σε μια σειρά άλλων παραβιάσεων, ιδίως την αυθαίρετη και μυστική κράτηση (των απελαθέντων προσώπων), τις εξαφανίσεις (…) την άρνηση εγγυήσεων για μια τακτική διαδικασία, τον χωρισμό οικογενειών, τις διακρίσεις (…) τη δουλεία, την εμπορία ανθρώπων".
"Οι μετανάστες μεταφέρονται σε χώρες ή εδάφη με τις οποίες δεν έχουν κανέναν δεσμό, κάτι που μπορεί να συνιστά τραυματική εμπειρία", πρόσθεσαν οι ειδικοί στους οποίους ανέθεσε το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων να εξετάσουν το θέμα, ωστόσο δεν μιλούν εκ μέρους του ΟΗΕ. Ορισμένοι μπορεί να σταλούν ακόμη και σε περιοχές όπου μπορεί να υποστούν βία ή διακρίσεις λόγω του φύλου, του σεξουαλικού προσανατολισμού τους ή του αγώνα τους για τα ανθρώπινα δικαιώματα", υπογράμμισαν.
Οι ειδικοί είπαν ότι έχουν ενημερώσει τις ΗΠΑ καθώς και όλες τις κυβερνήσεις με τις οποίες η Ουάσιγκτον σύναψε τέτοιες συμφωνίες, όπως της Κεντροαφρικανικής Δημοκρατίας, της Ονδούρας, της Λιβερίας, της Λιβύης και του Νότιου Σουδάν. "Σε πολλές περιπτώσεις, αυτές οι τρίτες χώρες είναι και οι ίδιες βυθισμένες σε πολέμους (…) Δεν έχουν τη δυνατότητα να προστατεύσουν τα δικαιώματα των μεταναστών που τους στέλνονται από πλούσιες χώρες οι οποίες επιδιώκουν να ξεφύγουν από τις διεθνείς υποχρεώσεις τους", πρόσθεσαν.
Όσον αφορά τις υπηρεσίες του ΟΗΕ, όπως τον Διεθνή Οργανισμό Μετανάστευσης (ΔΟΜ), που παρεμβαίνουν για να στηρίξουν τους απελαθέντες, οι εμπειρογνώμονες εκτιμούν ότι αυτή η παρέμβασή τους δεν μπορεί να νομιμοποιήσεις μηχανισμούς που εκθέτους ανθρώπους σε σοβαρές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Προειδοποίησαν μάλιστα ότι "η συμμετοχή σε μέτρα που έχουν ως αποτέλεσμα παραβιάσεις δικαιωμάτων (…) μπορεί, σε ορισμένες περιπτώσεις, να συνιστά συνενοχή".
Οι ειδικοί κάλεσαν όλες τις χώρες και τα εδάφη που συμμετέχουν σε αυτά τα προγράμματα να βάλουν αμέσως τέλος σε αυτές τις διευθετήσεις. "Αυτό που διακυβεύεται δεν είναι μόνο μια μεταναστευτική πολιτική αλλά η ζωή, η ασφάλεια, η αξιοπρέπεια και τα δικαιώματα" των ανθρώπων, επέμειναν.
