Απώλεσε την εμπιστοσύνη της Βουλής η συντηρητική κυβέρνηση του Λουίς Μοντενέγκρο και η χώρα φαίνεται να οδηγείται τον Μάιο στις τρίτες πρόωρες εκλογές μέσα σε τρία χρόνια, παρά τη σταθερότητα της οικονομίας της.
Ακριβώς έναν χρόνο μετά τις πρόωρες εκλογές στην Πορτογαλία (10 Μαρτίου 2024), η κεντροδεξιά κυβέρνηση του Λουίς Μοντενέγκρο αναγκάζεται να πετάξει λευκή πετσέτα, μετά τις καταγγελίες για σκάνδαλα ευνοιοκρατίας και την καταψήφισή της από την Βουλή στη Λισαβόνα την Τρίτη το βράδυ. Από τους 230 βουλευτές μόλις 88 του έδωσαν ψήφο εμπιστοσύνης και 142 τον καταψήφισαν.
O Μοντενέγκρο κατηγορείται από την αντιπολίτευση, που σημειωτέον είναι πλειοψηφία στη Βουλή, για ευνοϊκές συμβάσεις προς όφελος της εταιρείας Spinumiva, που δραστηριοποιείται στον τομέα των κτηματομεσιτικών, αλλά και παροχής συμβουλών, την οποία είχε ιδρύσει στο παρελθόν ο ίδιος και την οποία έχει μεταβιβάσει στη σύζυγο και στα παιδιά του. H εταιρεία αυτή φαίνεται να έχει συνάψει μια σειρά συμβάσεις με άλλες εταιρείες, οι οποίες με τη σειρά τους εξαρτώνται από κρατικές συμβάσεις.
Κυβέρνηση μειοψηφίας εδώ και έναν χρόνο
Ο ίδιος αρνείται τις κατηγορίες και είχε ως τώρα επιβιώσει πολιτικά από δύο προτάσεις μομφής, αλλά η πρόθεση της αντιπολίτευσης να συγκροτήσει εξεταστική επιτροπή για το θέμα προκάλεσε την αντίδρασή του και την απόφαση να θέσει θέμα εμπιστοσύνης. Το Σοσιαλιστικό Κόμμα και το ακροδεξιό Chega διαθέτουν όμως περισσότερες έδρες στη Βουλή από τη Δημοκρατική Συμμαχία, στην οποία ηγείται το δικό του Σοσιαλδημοκρατικό (συντηρητικό) Κόμμα και έτσι απώλεσε το βράδυ της Τρίτης τη στήριξη του Κοινοβουλίου.
Η Δημοκρατική Συμμαχία του Μοντενέγκρο, που αποτελείτο από το δικό του κόμμα και δύο μικρότερα κόμματα της Δεξιάς, διέθετε μόλις 80 έδρες στη Βουλή των 230 αφού είχε πάρει την πρώτη θέση με πολύ μικρή διαφορά από τους Σοσιαλδημοκράτες με ποσοστό 28,65% έναντι 28%.
Καλύτερη άμυνα είναι η επίθεση
Ο Μοντενέγκρο πήρε την απόφαση να θέσει θέμα εμπιστοσύνης με το επιχείρημα ότι "δύο μήνες αστάθειας είναι προτιμότεροι από δυόμισι χρόνια υποβάθμισης της πολιτικής ζωής". Η εκτίμησή του είναι ότι μπορεί να επιτύχει ένα καλύτερο εκλογικό αποτέλεσμα και να μπορεί να κυβερνήσει από καλύτερη θέση. Η Πορτογαλία θεωρείτο μέχρι τώρα ότι διανύει μια περίοδο οικονομικής σταθερότητας, με καλύτερα οικονομικά στοιχεία από άλλες ευρωπαϊκές χώρες και τίποτα δεν προϊδέαζε για εξελίξεις πολιτικής αστάθειας.
Στις 15 Φεβρουαρίου, η πορτογαλική εφημερίδα Correio da Manha ανέφερε ότι η σύζυγος και τα παιδιά του Λουίς Μοντενέγκρο ήταν συνιδιοκτήτες μιας "εταιρείας αγοραπωλησίας ακινήτων", της Spinumviva. Σύμφωνα με την εφημερίδα, η τελευταία αλλαγή στο καταστατικό της εταιρείας, η οποία είναι πολύ εκτενής, έγινε στις 9 Απριλίου 2024, μια εβδομάδα μετά την ανάληψη των καθηκόντων της κυβέρνησης. Η εταιρεία, της οποίας η κύρια δραστηριότητα είναι η συμβουλευτική, αλλά και η οποία δραστηριοποιείται και στις αγοραπωλησίες ακινήτων, αμπελοκαλλιέργεια και άλλους συμβουλευτικούς, επιστημονικούς, τεχνικούς και παρόμοιους τομείς, ανήκε στον Μοντενέγκρο, τη σύζυγο και τα δύο παιδιά του μέχρι το 2022.
Ο μελλοντικός πρωθυπουργός ήταν διευθύνων σύμβουλος και κατείχε το μεγαλύτερο μερίδιο, αλλά αποχώρησε από τη Spinumviva έναν μήνα μετά την εκλογή του ως προέδρου του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος το 2022. Το μερίδιό του διανεμήθηκε στη σύζυγό του, η οποία παρέμεινε η πλειοψηφική μέτοχος, και στα δύο παιδιά του. Λόγω της οικογενειακής σχέσης του όμως ο Μοντενέγκρο κατηγορήθηκε ότι μπορεί να επωφελείται από τα κέρδη της εταιρείας. Και αυτό σε μια περίοδο που η κυβέρνηση προχώρησε σε αλλαγή της "νομοθεσίας περί γης", που διευκολύνει τη μετατροπή των αγροτικών περιοχών σε αστικές περιοχές.
Πολιτικός και δικηγόρος καζίνο
Σχεδόν μια εβδομάδα αργότερα, μια νέα έκθεση που δημοσίευσε η εφημερίδα, αποκάλυψε ότι, ως ηγέτης της αντιπολίτευσης επί διακυβέρνησης του Αντόνιο Κόστα, ο Μοντενέγκρο ήταν ο δικηγόρος της αλυσίδας ξενοδοχείων και καζίνο Solverde στις διαπραγματεύσεις με το κράτος, που οδήγησαν σε τροποποιήσεις στις συμβάσεις παραχώρησης για τη λειτουργία τυχερών παιχνιδιών στα καζίνο στο Algarve και στο Espinho. Η σύμβαση παραχώρησης λήγει φέτος και η κυβέρνηση του Μονγτενέγκρο είναι αρμόδια για να αποφασίσει πώς θα προχωρήσει.
Πιθανότερες ημερομηνίες εκλογών θεωρούνται η 11 ή 18 Μαΐου. Ένα ερώτημα που απασχολεί πολλούς είναι αν η εξέλιξη αυτή μπορεί αν φουσκώσει και άλλο τα πανιά του ακροδεξιού Chega, που όπως όλα τα κόμματα του χώρου εμφανίζεται με "αντισυστημικό" μανδύα και συνθήματα κατά του διεφθαρμένου πολιτικού κατεστημένου.
Ο προηγούμενος σοσιαλιστής πρωθυπουργός και σημερινός πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα είχε και αυτός παραιτηθεί εξ αιτίας ενός σκανδάλου, στο οποίο πάντως δεν αποδείχτηκε να είχε προσωπική εμπλοκή. Όμως στις περσινές εκλογές το κόμμα του έχασε πάνω από δεκατρείς μονάδες σε σχέση με το 2022 και υποχρεώθηκε να περάσει στην αντιπολίτευση.
Πηγή: Deutsche Welle
