Ανταπόκριση από την Κωνσταντινούπολη
Αν και υπάρχει ακόμα χρόνος, η Άγκυρα έχει βάλει από τώρα τα καλά της για να υποδεχτεί τους 32 αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων που θα συμμετάσχουν στην Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στις 7-8 Ιουλίου. Η τουρκική πρωτεύουσα ξαναβάφτηκε, ενώ φυτεύτηκαν τριαντάφυλλα κατά μήκος των διαδρομών από όπου θα περάσει η αυτοκινητοπομπή των επισήμων. Οι εργασίες συντήρησης δρόμων συνεχίζονται, περίπου 70.000 αστυνομικοί και ένστολοι της χωροφυλακής θα φρουρούν την Σύνοδο.
Το προεδρικό συγκρότημα, των 3.254.430,28 τ.μ. και 1.150 δωματίων, θα είναι κλειστό για την κυκλοφορία, όπως και οι περιοχές γύρω από μεγάλα ξενοδοχεία. "Οι ηγέτες του ΝΑΤΟ θα μετακινούνται με τουρκικές ηλεκτρικές λιμουζίνες Togg. Όλα βαίνουν καλώς αν και απομένουν δεκαεπτά ημέρες.
Όμως μέχρι πριν από λίγα 24ωρα, δεν ήταν καθόλου σίγουρο αν ο πιο σημαντικός αρχηγός και πιο αναγκαίος σύμμαχος για τον πρόεδρο Ερντογάν, ο πρόεδρος Τραμπ, θα του έκανε την τιμή να βρίσκεται στην Άγκυρα για τη μεγάλη Σύνοδο. Η επιβεβαίωση της επίσκεψης Τραμπ, αλλά και η δήλωση του ότι έρχεται στην Άγκυρα "μόνο για χάρη του οικοδεσπότη Τούρκου Προέδρου", λέγεται ότι ήταν τελικά το κύριο κίνητρο του Αμερικανού Προέδρου να έρθει στην τουρκική πρωτεύουσα σε μια στιγμή έντασης μεταξύ της Ουάσιγκτον και των Ευρωπαίων συμμάχων.
Η Σύνοδος του ΝΑΤΟ ως ευκαιρία για τον Ερντογάν
Η φετινή Σύνοδος είναι ιδιαίτερα κρίσιμη, με πολλές διαφωνίες μεταξύ των μελών για την επέκεινα πορεία της συμμαχίας. Μάλιστα ο Τούρκος Υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν δήλωσε σε δημοσιογράφους ότι "πολλές ευρωπαϊκές χώρες λένε ότι το γεγονός ότι η συνάντηση θα πραγματοποιηθεί στην Τουρκία, με οικοδεσπότη τον Πρόεδρό μας, είναι ο σημαντικότερος παράγοντας που κατέστησε δυνατή τη συμμετοχή του Προέδρου Τραμπ στη Σύνοδο Κορυφής. Αν ο Πρόεδρός μας δεν ήταν εκεί, αν η Τουρκία δεν ήταν εκεί, ο Τραμπ δεν θα είχε έρθει και ουσιαστικά θα είχε δηλώσει ότι δεν της έδινε σημασία".
Για την Τουρκία, που αντιμετώπισε πολύ πρόσφατα την έντονη κριτική του Ευρωκοινοβουλίου για τις σοβαρές ελλείψεις στο κράτος δικαίου, τα ανθρώπινα δικαιώματα, και την παραβίαση των κυριαρχικών δικαιωμάτων κρατών μελών της ΕΕ, όπως της Ελλάδας και της Κύπρου, η επίσκεψη του Αμερικανού Προέδρου θα είναι μια ευκαιρία να κοπάσει κάπως ο θυμός των Ευρωπαίων, ώστε να συζητηθούν οι ευρωπαϊκές και αμερικανικές προοπτικές, να διατηρηθούν οι διατλαντικοί δεσμοί και να ενισχυθεί η ευρωπαϊκή διάσταση του ΝΑΤΟ.
Ο Χακάν Φιντάν δήλωσε ότι αυτό θα γίνει και πρόσθεσε ότι τα ζητήματα δεν θα μπορούσαν να επιλυθούν εάν ο πρόεδρος των ΗΠΑ δεν παρευρισκόταν στις συναντήσεις.
Τι περιμένει η Τουρκία από τις ΗΠΑ
Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η παρουσία του Αμερικανού προέδρου στην Άγκυρα θα χαροποιήσει ιδιαίτερα τον Τούρκο Πρόεδρο ο οποίος εμφανίζεται ως ο "φίλος του Προέδρου" που θα συμβάλλει να διατηρηθούν οι διατλαντικοί δεσμοί και να ενισχυθεί η ευρωπαϊκή διάσταση του ΝΑΤΟ, που, όπως είπε ο Τούρκος υπ. Εξωτερικών παραμένει στρατηγική αναγκαιότητα για τη Τουρκία. Η Σύνοδος του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα θα αποτελέσει μια ιστορική ευκαιρία για την ενότητα της συμμαχίας, τόνισε ο Χακάν Φιντάν προβάλλοντας το ρόλο της Τουρκίας ως διαμεσολαβητή σε περιφερειακές και παγκόσμιες συγκρούσεις.
Ως "σημαντικό σημείο καμπής" χαρακτήρισε χθες την επερχόμενη σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, ο Τούρκος Υπουργός Άμυνας Γιασάρ Γκιουλέρ: "Δεν βλέπουμε τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα απλώς ως μια συνάντηση ηγετών. Πιστεύουμε ότι θα είναι ένα σημαντικό σημείο καμπής που καταδεικνύει την αποφασιστικότητα του ΝΑΤΟ να προσαρμοστεί στο εξελισσόμενο περιβάλλον ασφαλείας και να διαμορφώσει τη μελλοντική στρατηγική του κατεύθυνση", δήλωσε ο Γκιουλέρ σε δημοσιογράφους στις Βρυξέλλες και τόνισε ότι οι συζητήσεις που είχε στη βελγική πρωτεύουσα επικεντρώθηκαν στην αποτρεπτική και αμυντική στάση του ΝΑΤΟ, στην υποστήριξη της Ουκρανίας και σε άλλες προκλήσεις ασφαλείας. Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην εγχώρια αμυντική βιομηχανία της Τουρκίας που συμβάλλει, όπως είπε, όχι μόνο στην εθνική ασφάλεια αλλά και στη συλλογική άμυνα του ΝΑΤΟ.
Τι σημαίνει η Σύνοδος για την Κύπρο
Η Άγκυρα αναμένει ότι η Σύνοδος Κορυφής θα επιβεβαιώσει την αρχή της συλλογικής άμυνας της συμμαχίας και τη δέσμευσή της στο Άρθρο 5, είπε ο Γκιουλέρ, ενθαρρύνοντας παράλληλα τους συμμάχους να λάβουν συγκεκριμένα μέτρα σχετικά με τις αμυντικές δαπάνες και τους στόχους ικανοτήτων. Ωστόσο ο Τούρκος υπουργός δεν παρέλειψε να ασκήσει έντονη κριτική στη συμφωνία Γαλλίας-Κύπρου αποκαλώντας την παράνομη και αντίθετη προς το διεθνές δίκαιο: "Η συμφωνία αυτή η οποία δεν έχει καθεστώς εγγυητή, είναι μια πρωτοβουλία που στερείται νομιμότητας, διαταράσσει την ευαίσθητη ισορροπία και είναι αντίθετη με το διεθνές δίκαιο", δήλωσε.
Από την άλλη, επέμεινε ότι η Τουρκία θα συνεχίσει να εκπληρώνει τις υποχρεώσεις της ως εγγυήτρια δύναμη όσον αφορά την ΤΔΒΚ και επανέλαβε τη δέσμευση της Άγκυρας για τη διατήρηση της ειρήνης και της σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο, ενώ απείλησε ότι η Άγκυρα θα απαντήσει σε οποιεσδήποτε απειλές κατά της ασφάλειας των Τουρκοκυπρίων.
F-35, F-16 και η νέα ατζέντα της Άγκυρας
Στο μεταξύ, αν και απομένουν περίπου δύο εβδομάδες έως τη Σύνοδο Κορυφής στην Άγκυρα, τα τουρκικά ΜΜΕ ήδη συζητούν τη σημασία της Συνόδου για την Τουρκία και επικεντρώνονται ιδιαίτερα στην συνάντηση των προέδρων Τραμπ και Ερντογάν. Οι Τούρκοι αναλυτές συζητούν την πιθανότητα επιστροφής της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35 παρά το γεγονός ότι κάτι τέτοιο έχει αποκλείσει ήδη ο Αμερικανός ΥΠΕΞ Μάρκο Ρούμπιο.
Παρ όλα αυτά η "καλή χημεία" μεταξύ των δυο προέδρων και οι συχνές επαφές τους καθώς και τα πολύ καλά λόγια του Τραμπ για τον Τούρκο πρόεδρο, δίνουν ελπίδες ότι θα βρεθούν λύσεις. Τα τουρκικά ΜΜΕ θεωρούν ότι κατά τη συνάντηση Τραμπ-Ερντογάν θα τεθεί το θέμα της αγοράς μαχητικών F16, που έχει μείνει στάσιμο ενώ άλλοι αναλυτές ασχολούνται ιδιαίτερα με τις τεταμένες σχέσεις με την Ελλάδα, το Αιγαίο, τα ενεργειακά και το νομοσχέδιο για τη Γαλάζια Πατρίδα.
Ο Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν εμφανίζεται ικανοποιημένος, επενδύει πολλά στην αναπτυσσόμενη αμυντική βιομηχανία της χώρας του και λιγότερα στην πλήρη ένταξη της Τουρκίας στην ΕΕ. Χθες, χαιρέτισε την παράδοση μιας κορβέτας από την Τουρκία στη Ρουμανία ως την πρώτη εξαγωγή πολεμικού πλοίου της χώρας σε κράτος μέλος του ΝΑΤΟ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Μιλώντας σε τελετή στη Διοίκηση Ναυπηγείων της Κωνσταντινούπολης, ο Ερντογάν δήλωσε: "Βρισκόμαστε στη μέση μιας εξαιρετικά χαοτικής περιόδου στην οποία όσοι δεν είναι ισχυροί στο πεδίο, μπορεί ακόμη και να βρεθούν στο μενού".
Πηγή: Deutsche Welle
