Δασμούς 50% στα αεροσκάφη από τον Καναδά, τα οποία πωλούνται στις ΗΠΑ, αλλά και να ανακαλέσει την πιστοποίηση όλων των νέων αεροσκαφών που κατασκευάζονται εκεί, απείλησε να επιβάλει ο Ντόναλντ Τραμπ, θέτοντας σε κίνδυνο την πρόσβαση της Bombardier Inc. στη μεγαλύτερη αγορά της για ιδιωτικά τζετ.
Ειδικότερα, ο Τραμπ διεμήνυσε ότι θα επιβάλει τους πρόσθετους δασμούς έως ότου η Οτάβα συμφωνήσει να εγκρίνει ορισμένα αεροσκάφη που κατασκευάζονται από τη Gulfstream, θυγατρική της General Dynamics Corp. Ο Καναδάς είχε "αδίκως, παράνομα και επίμονα αρνηθεί να πιστοποιήσει τα τζετ Gulfstream 500, 600, 700 και 800", ανέφερε σε ανάρτησή του στα social media, σύμφωνα με το Bloomberg.
Σε απάντηση, οι ΗΠΑ θα αποπιστοποιήσουν τα "Bombardier Global Express και όλα τα αεροσκάφη που κατασκευάζονται στον Καναδά, έως ότου η Gulfstream, μια σπουδαία αμερικανική εταιρεία, πιστοποιηθεί πλήρως", σημείωσε χαρακτηριστικά.
Ακόμη, υποστήριξε ότι ο Καναδάς ουσιαστικά απαγορεύει την πώληση των προϊόντων της Gulfstream μέσω της ίδιας διαδικασίας πιστοποίησης.
"Εάν, για οποιονδήποτε λόγο, αυτή η κατάσταση δεν διορθωθεί άμεσα, θα επιβάλω στον Καναδά δασμό 50% σε κάθε και οποιοδήποτε αεροσκάφος που πωλείται στις ΗΠΑ", επισήμανε.
Αξιωματούχος του Λευκού Οίκου δήλωσε ότι η ανακοίνωση του Τραμπ για την αποπιστοποίηση θα επηρέαζε μόνο τα νέα αεροσκάφη -αφήνοντας εκτός χιλιάδες τζετ που βρίσκονται ήδη σε λειτουργία. Παρ’ όλα αυτά, παραμένει ασαφές πώς οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να αποπιστοποιήσουν τα αεροσκάφη, καθώς ένα τέτοιο μέτρο συνήθως σχετίζεται με ζητήματα ασφάλειας. Η Gulfstream δεν απάντησε σε αίτημα για σχολιασμό.
"Δεν ξέρω τι είναι αυτό ή από πού προέρχεται, αλλά είναι κάτι παραπάνω από κακή ιδέα ο πρόεδρος να παρεμβαίνει σε ζητήματα ασφάλειας και πιστοποίησης", δήλωσε ο Ρίτσαρντ Αμπουλάφια, αναλυτής αεροπορίας και διευθύνων σύμβουλος της AeroDynamic Advisory. "Και έχει καν την εξουσία να το κάνει αυτό;", διερωτήθηκε.
Οι απειλές αυτές θα μπορούσαν να περιορίσουν την όρεξη των Αμερικανών αγοραστών για ιδιωτικά τζετ και να πλήξουν τις αυξανόμενες πωλήσεις των καναδικών κατασκευαστών αεροσκαφών.
Οι ΗΠΑ αποτελούν τη μεγαλύτερη αγορά ιδιωτικής αεροπορίας στον κόσμο, με περισσότερα από τα μισά επιχειρηματικά τζετ παγκοσμίως να ανήκουν σήμερα σε ιδιώτες που ζουν εκεί. Η ζήτηση στον Καναδά περιορίζεται μόλις σε μερικές εκατοντάδες αεροσκάφη.
Ο Τραμπ έχει στοχοποιήσει ιδιαίτερα το Global Express της Bombardier, ωστόσο είναι η οικογένεια περιφερειακών αεροσκαφών CRJ που παρουσίασε ο κατασκευαστής αυτή που χρησιμοποιείται ευρέως από αμερικανικές αεροπορικές εταιρείες.
Η American Airlines Group Inc. διέθετε περίπου 200 τέτοια αεροσκάφη στον περιφερειακό της στόλο πέρυσι, ενώ οι περιφερειακοί συνεργάτες της Delta Air Lines Inc. είχαν σχεδόν 180 CRJ.
Η Bombardier ανέφερε σε ανακοίνωσή της ότι έλαβε γνώση της ανάρτησης του Τραμπ και βρίσκεται σε επικοινωνία με την καναδική κυβέρνηση.
"Ελπίζουμε το ζήτημα να επιλυθεί γρήγορα, ώστε να αποφευχθεί σημαντικός αντίκτυπος στην εναέρια κυκλοφορία και στο επιβατικό κοινό", ανέφερε.
Καναδοί κυβερνητικοί αξιωματούχοι δεν απάντησαν άμεσα σε αιτήματα για σχολιασμό. Εκπρόσωπος της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Αεροπορίας των ΗΠΑ (FAA), η οποία είναι αρμόδια για την πιστοποίηση αεροσκαφών στις ΗΠΑ, παρέπεμψε σχετικό αίτημα σχολιασμού στον Λευκό Οίκο.
Εκπρόσωπος της Ένωσης Περιφερειακών Αεροπορικών Εταιρειών δήλωσε ότι η οργάνωση δεν γνωρίζει να έχει καθηλωθεί στο έδαφος κανένα αεροσκάφος μέλους της και παρέπεμψε τις ερωτήσεις στην FAA.
Η Delta αρνήθηκε να σχολιάσει. Η SkyWest Inc., ο μεγαλύτερος χειριστής καναδικής κατασκευής αεροσκαφών στις ΗΠΑ, δήλωσε ότι δεν έχει γνώση για επικείμενη κανονιστική ενέργεια.
"Δεν ξέρω τι σημαίνει αποπιστοποίηση", δήλωσε ο Μπράιαν Φόλεϊ, σύμβουλος αεροπορίας. "Κάθε αεροσκάφος πιστοποιείται από την FAA, τον Καναδά, τους Ευρωπαίους. Δεν μπορώ να σκεφτώ περίπτωση στην ιστορία όπου να έχει συμβεί κάτι τέτοιο".
Ο ισχυρισμός του Τραμπ ότι ο Καναδάς έχει καθυστερήσει την έγκριση αεροσκαφών της Gulfstream έρχεται μετά την ανακοίνωση της εταιρείας τον περασμένο Απρίλιο ότι έλαβε πιστοποίηση για το G800 από την FAA και την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Εταιρικά τζετ
Παρότι οι τακτικές του Τραμπ στο εμπόριο συχνά ξεκινούν με σκληρές απειλές που τελικά περιορίζονται στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, αυτή η απειλή —αν εφαρμοστεί— θα ήταν ιδιαίτερα επώδυνη για τα τμήματα εταιρικών μετακινήσεων στις ΗΠΑ, τα οποία βασίζονται στα τζετ της Bombardier για τη μεταφορά στελεχών.
Η αιφνιδιαστική αυτή κίνηση αποτελεί την πιο πρόσφατη κλιμάκωση των εμπορικών εντάσεων με έναν βασικό εμπορικό εταίρο των ΗΠΑ και έρχεται μετά από πρόσφατη απειλή επιβολής δασμού 100% σε καναδικά προϊόντα, εάν η χώρα συνήπτε εμπορική συμφωνία με την Κίνα.
Ο Τραμπ έχει ενοχληθεί από σχόλια του Καναδού πρωθυπουργού Μαρκ Κάρνεϊ στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός την περασμένη εβδομάδα, τα οποία συνιστούσαν έμμεση καταδίκη της προσέγγισης του Τραμπ στην οικονομική και εξωτερική πολιτική. Ο Λευκός Οίκος έχει επίσης εκφράσει δυσαρέσκεια για μια πρόσφατη συμφωνία μεταξύ Οτάβας και Πεκίνου, η οποία ουσιαστικά αντάλλαξε τις πωλήσεις καναδικής ελαιοκράμβης (canola) στην Κίνα με ποσοστώσεις πωλήσεων ηλεκτρικών οχημάτων προς τον Καναδά.
Οι δύο ηγέτες μίλησαν νωρίτερα μέσα στην εβδομάδα, με τον Κάρνεϊ να επιμένει στις δηλώσεις του στο Νταβός και να επιχειρεί να εξηγήσει την προσπάθεια του Καναδά να διαφοροποιήσει το εμπόριό του με άλλες χώρες.
Η ανταλλαγή αυτή δηλώσεων και κινήσεων έρχεται την ώρα που οι δύο χώρες προετοιμάζονται να επαναδιαπραγματευτούν τη βορειοαμερικανική εμπορική συμφωνία τους, γνωστή ως USMCA, την οποία ο Τραμπ είχε συμφωνήσει κατά την πρώτη του θητεία. Οι ΗΠΑ και ο Καναδάς δεν εφαρμόζουν δασμούς στα περισσότερα αγαθά που διακινούνται στο πλαίσιο της συμφωνίας, με ορισμένες εξαιρέσεις, μεταξύ των οποίων και ο τομέας της αυτοκινητοβιομηχανίας.
Αυτό σημαίνει ότι ένα μεγάλο ποσοστό των καναδικών εξαγωγών εισέρχεται στις ΗΠΑ χωρίς δασμούς, αν και σημαντικοί δασμοί εξακολουθούν να ισχύουν σε βασικούς τομείς, όπως ο χάλυβας και το αλουμίνιο.
Νωρίτερα την Πέμπτη, ο Τραμπ απείλησε να επιβάλει δασμούς σε χώρες που παρέχουν ή πωλούν πετρέλαιο στην Κούβα, μια κίνηση που θα μπορούσε να υποβάλει το Μεξικό σε υψηλότερες επιβαρύνσεις.
Η έκθεση της Bombardier
Η Bombardier ανταγωνίζεται τη Gulfstream και είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένη στην απειλή αποπιστοποίησης. Πάνω από το ήμισυ του παγκόσμιου στόλου της —περίπου 5.200 αεροσκάφη— δραστηριοποιείται στις ΗΠΑ, ενώ το 64% των πωλήσεών της το 2024 προήλθε από την αμερικανική αγορά.
Το Global 800 της Bombardier, που ανταγωνίζεται τα G800 και G700 της Gulfstream, έλαβε πιστοποίηση από την FAA τον Δεκέμβριο. Πρόκειται για το ταχύτερο πολιτικό αεροσκάφος μετά το Concorde.
Η κατασκευάστρια εταιρεία, με έδρα κοντά στο Μόντρεαλ, διαθέτει μια περίπλοκη εφοδιαστική αλυσίδα που περιλαμβάνει παραγωγή σε ολόκληρη τη Βόρεια Αμερική.
"Έχουμε περισσότερους από 2.800 προμηθευτές με έδρα τις ΗΠΑ σε 47 πολιτείες και δημιουργούμε δεκάδες χιλιάδες θέσεις εργασίας στις ΗΠΑ", είχε δηλώσει πέρυσι ο διευθύνων σύμβουλος της Bombardier, Ερίκ Μαρτέλ. "Η συντριπτική πλειονότητα των πλατφορμών μας αποτελείται από περισσότερα αμερικανικά εξαρτήματα και συστήματα από οποιαδήποτε άλλη χώρα".
Για παράδειγμα, πάνω από το μισό του κόστους του τζετ Global 7500 της Bombardier συνδέεται με αμερικανική παραγωγή. Τα φτερά κατασκευάζονται στο Τέξας, τα αεροηλεκτρονικά στην Αϊόβα και οι κινητήρες στην Ιντιάνα, ενώ η συναρμολόγηση και η τελική διαμόρφωση γίνονται στον Καναδά.
