Την επανένταξη της Τουρκίας στο υπό αμερικανική ηγεσία πρόγραμμα των μαχητικών αεροσκαφών F-35, ζήτησε ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, τονίζοντας ότι θα εδραίωνε τις σχέσεις με την Ουάσινγκτον και θα ενίσχυε την ασφάλεια του ΝΑΤΟ.
Όπως δήλωσε ο Τούρκος πρόεδρος, μιλώντας στο Bloomberg, ο ίδιος έθεσε το ζήτημα προσωπικά στον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, στη διάρκεια της συνάντησής τους στον Λευκό Οίκο τον Σεπτέμβριο, χαρακτηρίζοντας "αδικαιολόγητη" την απόφαση απομάκρυνσης της Τουρκίας από το πρόγραμμα των F-35, λόγω της αγοράς ρωσικού στρατιωτικού εξοπλισμού.
"Με την επιστροφή του Τραμπ, έχει αναδυθεί μία ευκαιρία, προκειμένου να οδεύσουν οι σχέσεις μεταξύ Τουρκίας και ΗΠΑ σε μία πιο λογική και εποικοδομητική βάση", σημείωσε ο Ερντογάν, τονίζοντας ότι η παράδοση των F-35 στην Τουρκία, "για τα οποία έχει ήδη πληρώσει, και η επανένταξη στο πρόγραμμα, είναι σημαντικές και αναγκαίες" για καλύτερες σχέσεις με τις ΗΠΑ και την άμυνα του ΝΑΤΟ.
S-400
Όπως έχει μεταδώσει το Bloomberg, η Τουρκία επιδιώκει να επιστρέψει τα συστήματα αεράμυνας S-400 που αγόρασε από τη Ρωσία. Ο Ερντογάν έθεσε το ζήτημα στον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν.
Η Τουρκία επιδιώκει επίσης να αγοράσει αεροσκάφη F-16 Block 70 από τις ΗΠΑ. Ο Ερντογάν δήλωσε ότι η Άγκυρα αναμένει ότι οι όροι θα είναι σύμφωνοι με το πνεύμα της συμμαχίας του ΝΑΤΟ, αναφέροντας ως παράδειγμα την αγορά αεροσκαφών Eurofighter από την Τουρκία.
Ένα άλλο αγκάθι στις τουρκο-αμερικανικές σχέσεις είναι η σχεδόν δεκαετής ιστορία γύρω από την κρατική τράπεζα της Τουρκίας Turkiye Halk Bankasi AS. Η τράπεζα κατηγορήθηκε το 2019 για φερόμενη συμμετοχή σε ένα σχέδιο πολλών δισεκατομμυρίων δολαρίων για την αποφυγή κυρώσεων κατά του Ιράν. Αντιμετωπίζει κατηγορίες για απάτη, ξέπλυμα χρήματος και παραβίαση κυρώσεων.
Ο Ερντογάν δήλωσε ότι η Τουρκία θεωρεί τους ισχυρισμούς λαθεμένους και βρίσκεται σε συνομιλίες για να προστατεύσει την τράπεζα από το να "αντιμετωπίσει άδικες κυρώσεις".
"Η ελπίδα μας είναι να επιτύχουμε ένα δίκαιο αποτέλεσμα που να είναι πλήρως συμβατό με τον νόμο", είπε.
Αμερικανικό LNG
Αναφορικά με το αμερικανικό LNG, ο πρόεδρος της Τουρκίας ανέφερε: "Έχουμε αυξήσει σημαντικά τις προμήθειες LNG, ειδικά από τις ΗΠΑ", που κατέχουν πλέον "εξέχουσα θέση" στην εφοδιαστική αλυσίδα της Τουρκίας.
Η Τουρκία έχει δεχθεί πιέσεις από την κυβέρνηση του Τραμπ, προκειμένου να μειώσεις τις εισαγωγές πετρελαίου από τη Ρωσία.
"Η θέση της Τουρκίας είναι πολύ σαφής: Δρούμε σε ευθυγράμμιση με τα εθνικά μας συμφέροντας και την ενεργειακή μας ασφάλεια", επεσήμανε ακόμα. "Ως χώρα που βασίζεται στις εισαγωγές για ένα σημαντικό μέρος των αναγκών της σε υδρογονάνθρακες, πρέπει να ακολουθήσουμε μια προσεκτική και ισορροπημένη προσέγγιση σε όλα τα θέματα που μπορεί να επηρεάσουν την ενεργειακή μας ασφάλεια".
Ουκρανία και Γάζα
Η εξισορρόπηση των δεσμών με τη Ρωσία έναντι των σχέσεων με τους συμμάχους του ΝΑΤΟ ήταν ένα δύσκολο έργο για την Άγκυρα, ειδικά από τότε που ξεκίνησε ο πόλεμος στην Ουκρανία το 2022. Ο Ερντογάν αρνήθηκε να επιβάλει κυρώσεις στη Μόσχα, αλλά περιόρισε την ικανότητά της να στέλνει στρατιωτικά πλοία στη Μαύρη Θάλασσα μέσω του Βοσπόρου και έστειλε όπλα στο Κίεβο.
Χάρη στην ικανότητά της να μην εμπλέκεται στον πόλεμο, η Τουρκία παραμένει πιθανός οικοδεσπότης για μελλοντικές ειρηνευτικές συνομιλίες και θα μπορούσε να παράσχει υποστήριξη για την παρακολούθηση οποιασδήποτε εκεχειρίας μεταξύ των εμπόλεμων χωρών, δήλωσε χαρακτηριστικά ο Ερντογάν.
"Η Τουρκία αποτελεί τον μόνο παράγοντα που μπορεί να μιλήσει απευθείας τόσο με τον κ. Πούτιν" όσο και με τον πρόεδρο της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι, σημείωσε συγκεκριμένα ο Ερντογάν. "Η πόρτα μας παραμένει ανοιχτή σε όλους. Έχω μεταφέρει αυτή την αποφασιστικότητα με σαφήνεια και σε πολλές περιπτώσεις και στους δύο" ηγέτες, είπε.
Σε σχέση με τη Γάζα, σημείωσε ότι η προτεινόμενη διεθνής δύναμη σταθεροποίησης θα δυσκολευόταν να επιτύχει νομιμότητα χωρίς την εμπλοκή της Τουρκίας.
"Βρισκόμαστε στη θέση μιας χώρας-κλειδιού για μια τέτοια αποστολή λόγω των βαθιών ιστορικών μας δεσμών με την παλαιστινιακή πλευρά, των καναλιών ασφαλείας και διπλωματίας που έχουμε διεξάγει με το Ισραήλ στο παρελθόν και της περιφερειακής μας επιρροής ως χώρα μέλος του ΝΑΤΟ", είπε. "Η πολιτική μας βούληση είναι σαφής. Είμαστε έτοιμοι να αναλάβουμε οποιαδήποτε ευθύνη για μια διαρκή ειρήνη στη Γάζα", συμπλήρωσε.
