Σε αναβάθμιση του τομέα των ορυκτών της προχωρά η Ουκρανία, ο οποίος έχει πληγεί από τα τρία χρόνια πολέμου, με την ελπίδα να ξεκλειδώσει τις δυνατότητες και να προσελκύσει επενδύσεις δισεκατομμυρίων δολαρίων από μια συμφωνία με τις ΗΠΑ για τα ορυκτά, δήλωσε η υπουργός οικολογίας της.
Η χώρα διαθέτει κοιτάσματα 22 από τα 34 ορυκτά που θεωρούνται κρίσιμα από την Ευρωπαϊκή Ένωση για βιομηχανίες όπως η άμυνα, οι συσκευές υψηλής τεχνολογίας και η πράσινη ενέργεια, καθώς και κράματα σιδήρου, πολύτιμα και μη σιδηρούχα μέταλλα που χρησιμοποιούνται στις κατασκευές και ορισμένα στοιχεία σπάνιων γαιών.
Ωστόσο, μεγάλο μέρος του τομέα είναι υπανάπτυκτο, επιβαρυμένο από τη γραφειοκρατία της σοβιετικής εποχής και την έλλειψη επενδύσεων.
Μετά από μήνες δύσκολων διαπραγματεύσεων, το Κίεβο και οι Ηνωμένες Πολιτείες συμφώνησαν τον Απρίλιο σε μια συμφωνία για τα ορυκτά, την οποία προώθησε έντονα ο Ντόναλντ Τραμπ. Δημιουργήθηκε ένα ταμείο, το οποίο άρχισε να λειτουργεί στις 23 Μαΐου, το οποίο θα λαμβάνει χρήματα από τις νέες άδειες εξόρυξης στην Ουκρανία και θα επενδύει σε έργα ορυκτών πόρων.
Η υπουργός Οικολογίας, Svitlana Hrynchuk, δήλωσε στο Reuters σε συνέντευξή της ότι "η Ουκρανία ελπίζει ότι το ταμείο θα αυξήσει σημαντικά το δυναμικό της βιομηχανίας ορυκτών", σημειώνοντας ότι "η εξόρυξη είναι ένα έργο έντασης κεφαλαίου και μακροπρόθεσμο".
"Επί του παρόντος, το μερίδιο του τομέα των φυσικών μας πόρων στο ακαθάριστο εγχώριο προϊόν είναι 4%, αλλά οι δυνατότητες είναι πολύ μεγαλύτερες", δήλωσε αργά τη Δευτέρα, χωρίς να δώσει προβλέψεις, όπως μεταδίδει το Reuters.
"Ελπίζουμε πραγματικά ότι η συμφωνία θα προσελκύσει μεγαλύτερη προσοχή στον τομέα αυτό και θα κάνει τις ξένες επενδύσεις πιο κατανοητές και πιο ελκυστικές".
Με τη σύγκρουση να συνεχίζεται ακόμη, περίπου το ήμισυ του ορυκτού πλούτου της χώρας και το ένα πέμπτο του εδάφους της βρίσκονται πλέον υπό ρωσική κατοχή. Η Ουκρανία έχει χάσει το μεγαλύτερο μέρος των κοιτασμάτων άνθρακα, καθώς και ορισμένα κοιτάσματα λιθίου και μαγγανίου και άλλα ορυκτά.
Η Hrynchuk εκτίμησε ότι ο τομέας έχει υποστεί απώλειες ύψους περίπου 70 τρισ. γρίβνων (1,7 τρισ. δολαρίων) λόγω της κατοχής ουκρανικού εδάφους και της πολεμικής δράσης κατά μήκος μιας μετωπικής γραμμής που ξεπερνά τα 1.000 χιλιόμετρα (621 μίλια).
Η Ουκρανία επικαιροποίησε τη στρατηγική της για τον τομέα των πόρων της στα τέλη του περασμένου έτους και τώρα εστιάζει στη βελτίωση της πρόσβασης σε πληροφορίες και δεδομένα σχετικά με τη γεωλογική εξερεύνηση, τη μείωση της γραφειοκρατίας και την οριστικοποίηση των καταλόγων των κρίσιμων και στρατηγικών ορυκτών που είναι ζωτικής σημασίας για την οικονομία, δήλωσε.
Οι εργασίες αυτές εντάσσονται επίσης στο πλαίσιο της προσπάθειας της Ουκρανίας να πλησιάσει περισσότερο την Ευρωπαϊκή Ένωση, στην οποία το Κίεβο ελπίζει να ενταχθεί το 2030.
Υπανάπτυκτες και ανεξερεύνητες
Η Hrynchuk δήλωσε ότι η κυβέρνηση συνεργάζεται με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης σε ένα πολυετές έργο για την ψηφιοποίηση έως και του 80% των γεωλογικών δεδομένων της σοβιετικής εποχής. Το έργο αυτό έχει ολοκληρωθεί κατά περίπου 40%.
Η κυβέρνηση εργαζόταν επίσης για την αναθεώρηση 3.000 υφιστάμενων αδειών εξόρυξης. Η Hrynchuk εκτίμησε ότι περίπου το 10% από αυτές μπορεί να είναι αδρανείς.
"Δεν μας ενδιαφέρει να αφαιρέσουμε περιουσιακά στοιχεία εάν υπάρχει δυνατότητα να λειτουργήσουν", δήλωσε.
"Μας ενδιαφέρει για εκείνα τα περιουσιακά στοιχεία που είναι... πολύτιμα για το κράτος και δεν λειτουργούν για 10 χρόνια ή περισσότερο, να λάβουμε τις κατάλληλες διαχειριστικές αποφάσεις για αυτά. Και να τα θέσουμε και πάλι σε κυκλοφορία".
Η επανεξέταση των αδειών θα γίνει φέτος και του χρόνου, είπε.
Παρά τις προκλήσεις του πολέμου, η κυβέρνηση συνέχισε να δημοπρατεί άδειες εξόρυξης και πέρυσι συγκέντρωσε 2,4 δισ. γρίβνες από τη δημοπράτηση 120 αδειών εξόρυξης. Ελπίζει να εισρεύσει παρόμοιο ποσό στα κρατικά ταμεία φέτος και έχει ήδη χορηγήσει 32 άδειες, με την πλειονότητα να αφορά υλικά του κατασκευαστικού τομέα, όπως πηλό, άμμο, μάρμαρο, γρανίτη, αλλά και κεχριμπάρι.
Οι επενδυτές, οι οποίοι επί του παρόντος είναι κυρίως εγχώριοι, ενδιαφέρονται κυρίως για άδειες για την εξερεύνηση πετρελαίου και φυσικού αερίου, καθώς και για ορυκτά όπως το τιτάνιο, ο γραφίτης και το μαγγάνιο, δήλωσε η ίδια.
Η συμφωνία με τις ΗΠΑ για τα ορυκτά συμφωνήθηκε παρά τη σύγκρουση μεταξύ του προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκι και του Τραμπ κατά τη συνάντησή τους στον Λευκό Οίκο τον Φεβρουάριο.
Τα τελικά έγγραφα για να μπορέσει να λειτουργήσει το κοινό επενδυτικό ταμείο ανταλλάχθηκαν την περασμένη εβδομάδα, αλλά τα έργα θα χρειαστούν χρόνο για να υλοποιηθούν, δήλωσαν Ουκρανοί αξιωματούχοι.
Η συμφωνία για τα ορυκτά, την οποία ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ Σκοτ Μπέσεντ χαρακτήρισε ως πλήρη οικονομική εταιρική σχέση, παρέχει στις Ηνωμένες Πολιτείες προνομιακή πρόσβαση σε νέες συμφωνίες για τα ουκρανικά ορυκτά και θα συμβάλει στη χρηματοδότηση της ανασυγκρότησης της Ουκρανίας.
