Του Χάρη Φλουδόπουλου
Με μια απόφαση που χαρακτηρίζεται ήδη ιστορική για την ευρωπαϊκή ενεργειακή αρχιτεκτονική, η Ευρωπαϊκή Ένωση προχωρά σε οριστική διακοπή των εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου, σηματοδοτώντας το τέλος μιας εποχής όπου η Μόσχα διατηρούσε καθοριστικό ρόλο στον ενεργειακό χάρτη της Ευρώπης. Το πολιτικό deal Επιτροπής–Συμβουλίου–Ευρωκοινοβουλίου κλείδωσε χθες, θέτοντας αμετάκλητο χρονοδιάγραμμα για το κλείσιμο όλων των "βαλβίδων": LNG από 31 Δεκεμβρίου 2026 και αέριο αγωγών από 30 Σεπτεμβρίου 2027 – με οριακές μόνο εξαιρέσεις για κράτη που ενδέχεται να μην πετυχαίνουν τους στόχους αποθήκευσης.
Πρόκειται για μια κίνηση που αλλάζει όχι μόνο την ενεργειακή στρατηγική της ΕΕ, αλλά και τους συσχετισμούς ισχύος στην ήπειρο. Το ερώτημα πλέον είναι τι σημαίνει αυτό για τις τιμές, την ασφάλεια εφοδιασμού και τις νέες ισορροπίες που διαμορφώνονται, ειδικά σε μια περίοδο όπου ο πόλεμος στην Ουκρανία βρίσκεται σε κρίσιμο σημείο.
Μια δεκαετία εξάρτησης τελειώνει
Από το 45% των εισαγωγών αερίου το 2021, η ΕΕ έχει πέσει στο 13% το 2025. Αλλά ακόμη και έτσι, 35 δισ. κυβικά πήραν τον δρόμο προς την ΕΕ πέρυσι, αξίας περίπου 10 δισ. ευρώ. Με τη νέα νομοθεσία αυτή η σχέση κόβεται "με το μαχαίρι": όλες οι βραχυχρόνιες συμβάσεις σταματούν μέχρι το 2026, οι μακροχρόνιες για LNG λήγουν το 2027, ενώ το pipeline gas απαγορεύεται αυστηρά από τον Σεπτέμβριο του 2027.
Η πρόεδρος της Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν το έθεσε απολύτως καθαρά: